Clara Zetkin Kitabı

clara

Türkiye sosyalist hareketi yaşadığı her politik ayrışmada tezlerini Marksist-Leninist külliyattan alıntılarla doğrulamaya çalışır. Neredeyse her eğilim aynı cümle­leri ayrı yorumlamakta ustalaşmıştır. An­cak hepsinin okuduğundan aynı anlamı çıkardığı yegâne yazılar Clara Zetkin’in kadın sorunu üzerine fikirleri olagelmiş­tir. Sosyalist sol Kollontay’ın kadınlar için söylediklerinden pek haz etmez, fazlasıyla feminist bulur, Lenin’in konu üzerine sınırlı sayıdaki sözü ve yazısı ise tartışmalarda referans verilecek kadar detaylı değildir. Bu nedenle özellikle de feministlerle yürütülen tartışmalarda her daim başvuru kaynağı Zetkin’in yazıla­rıdır. Kuşkusuz bu yazılarda öne sürülen tezler için feministtir demek mümkün değil. Ancak yazıldıkları dönemdeki top­lumsal mücadelenin gerilimleri, sınıfsal çelişkilerin boyutu göz önünde bulundu­rulduğunda sosyalist solun yorumladığı gibi anti-feminist bir vurguya da sahip değildir. Tam tersine sınıf mücadelesi­nin yükseldiği bir dönemde işçi sınıfın­dan kadınların gündemlerinin ve talep­lerinin nasıl oluştuğu üzerine Zetkin’in yaptığı analizler, kadın hareketine her dönem için önemli katkılar sunar. Clara Zetkin’in görüşleri Türkiye’de hakkında yazılan biyografler dışında sadece kadın sorunu başlıklı derlemelerde Marks, Engels, Lenin ve Stalin’den sonra kendine yer bulabildi. Bu derlemelerdeki alıntıla­rın da kadınların ezilmişliği ve sosyalizm mücadelesine katılımları üzerine yazdığı yazılarının çok sınırlı bir kesimi oluştur­duğunu söylemek gerekiyor.

 

Clara Zetkin Kitabı: Seçme Yazılar­da, Zetkin’in 1899’dan 1933’e kadar, proleter kadınlara ilişkin yazılarının dışında, savaş karşıtı mitinglerdeki ko­nuşmaları, Karl Liebknecht ve Rosa Luxemburg’un ölümünden sonra yazdı­ğı mektuplardaki hem duygusal tepkileri hem politik analizleri, Almanya’da yükselen faşizme karşı mücadele çağrısı gibi farklı dönemlerdeki duruşunu görmek mümkün. Türkiye’de her zaman tartışma konusu olan, 8 Mart’ın kutlanmasına iliş­kin olarak 1910’da Kopenhag’da İkinci Enternasyonal’in Kadın Konferansına verdiği önerge de kitapta yer alıyor. Kita­bı ilginç kılan bir başka nokta ise kitabın çevirisinin altı feminist kadın tarafından gerçekleştirilmiş olması…

 

Clara Zetkin Kitabı: Seçme Yazılar

 

Hazırlayan: Philip S. Foner

Çeviri : Aysın Önen, Bahar Mucuk Demirtaş, Çiğdem Çidamlı, Gülnur Elçik, Hülya Osmanağaoğlu, Yaprak Zihnioğlu

Dipnot Yayınları, 2012

 

Yorumlara kapalıdır.